Definitie
CARF
Crypto-Asset Reporting Framework: de internationale OESO-standaard voor due diligence, rapportage en automatische uitwisseling van gegevens over relevante cryptoactiva.
CARF is geen wereldwijd rechtstreeks geldende wet. Een land moet de standaard in nationale regels verwerken en een juridische uitwisselingsroute met andere landen activeren.
De OESO-standaard bevat definities, rapportagecategorieën, klantonderzoek en een technisch model voor gegevensuitwisseling tussen belastingautoriteiten.
Definitie
DAC8
Richtlijn (EU) 2023/2226: de achtste wijziging van de Europese richtlijn over administratieve samenwerking bij belastingen.
DAC8 verplicht EU-lidstaten om regels voor cryptorapportage en gegevensuitwisseling in te voeren. De crypto-onderdelen sluiten inhoudelijk nauw aan op CARF.
Nederland heeft DAC8 via nationale wetgeving ingevoerd. Daardoor bestaat voor Nederlandse aanbieders en gebruikers een concrete Europese en nationale tijdlijn.
DAC8 en CARF naast elkaar
| Onderdeel | DAC8 | CARF |
|---|---|---|
| Soort kader | Bindende EU-richtlijn, omgezet in nationaal recht | Internationale OESO-standaard die landen afzonderlijk implementeren |
| Geografisch bereik | EU-lidstaten en relevante aanbieders voor EU-gebruikers | Deelnemende jurisdicties buiten en binnen Europa |
| Rapporterende partijen | Rapporterende aanbieders van cryptoactivadiensten en bepaalde exploitanten | Reporting Crypto-Asset Service Providers met een relevante nexus |
| Kerngegevens | Identificatie en geaggregeerde transacties per cryptoactivum en categorie | Vergelijkbare identificatie-, transactie- en due-diligencegegevens |
| Uitwisseling | Binnen de EU via het DAC-kader | Via een multilaterale of bilaterale effectieve uitwisselingsrelatie |
| Tijdlijn | EU-regels vanaf gegevensjaar 2026; eerste EU-uitwisseling in 2027 | Eerste uitwisselingen door deelnemende landen beoogd vanaf 2027 of 2028 |
Waarom lijken de regels zo sterk op elkaar?
De Europese wetgever heeft DAC8 bewust afgestemd op CARF. Daardoor gebruiken beide kaders vergelijkbare begrippen voor relevante cryptoactiva, rapporterende dienstverleners, klantonderzoek, omwisselingen en overdrachten.
Die afstemming maakt gegevens internationaal beter vergelijkbaar. Toch mag je de namen niet als synoniemen gebruiken: DAC8 bepaalt de EU-verplichtingen, terwijl CARF het internationale model en de uitwisselingsbasis buiten die EU-route vormt.
Zo loopt de rapportage in de praktijk
Een rapporterende aanbieder verzamelt gegevens en levert die eerst aan bij de bevoegde belastingautoriteit van de jurisdictie waar hij volgens de toepasselijke nexusregels rapporteert. De belastingautoriteit wisselt relevante informatie daarna uit met de fiscale woonstaat van de gebruiker.
Bij DAC8 is die samenwerking binnen de EU juridisch geharmoniseerd. Bij CARF moet per landenpaar een geldige uitwisselingsrelatie bestaan. Een publieke toezegging om CARF in te voeren is daarom niet hetzelfde als een reeds actieve gegevensstroom naar Nederland.
- Aanbieder bepaalt fiscale woonplaats en rapportagenexus
- Aanbieder rapporteert aan zijn bevoegde belastingautoriteit
- Belastingautoriteiten wisselen gegevens uit via het toepasselijke kader
- Nederland gebruikt ontvangen informatie voor toezicht; de aangifte blijft een afzonderlijk proces
Tijdlijn voor Nederlandse cryptogebruikers
| Moment | Wat gebeurt er? |
|---|---|
| Vanaf 1 januari 2026 | Rapporterende aanbieders verzamelen gegevens over het eerste Nederlandse DAC8-gegevensjaar |
| Uiterlijk 31 januari 2027 | Nederlandse rapporterende aanbieders leveren gegevens over 2026 aan bij de Belastingdienst |
| Uiterlijk 30 september 2027 | Eerste Europese uitwisseling over gegevensjaar 2026 |
| Vanaf 2027 of 2028 | Eerste CARF-uitwisselingen buiten de EU, afhankelijk van de invoering en activering per jurisdictie |
Wat controleer je bij een buitenlandse aanbieder?
Kijk naar de juridische klantentiteit, het land waar die entiteit rapporteert, de wettelijke nexus en de actuele invoeringsdatum. Controleer daarna of tussen dat land en Nederland een effectieve CARF-uitwisselingsrelatie bestaat.
Een MiCA-vergunning, een CARF-toezegging of een hoofdkantooradres bewijst afzonderlijk nog niet via welke entiteit jouw gegevens worden gerapporteerd. Daarom publiceren we geen provider-specifieke DAC8-conclusie zonder de volledige rapportageketen te kunnen onderbouwen.